درمان جرم و پلاک دندان (رفع میکروب، لکه‌های سفید و چسبنده)

احتمالاً شما در مورد پوسیدگی دندان مطالب زیادی شنیده‌اید، اما یک مشکل دیگر هم ممکن است در بین دندان‌های شما کمین کرده باشد. پوسیدگی دندان خود به خود و بی‌دلیل به وجود نمی‌آید، بلکه در اثر تجمع پلاک بر روی سطح دندان‌های شما آغاز می‌شود. هر چقدر پلاک به مدت طولانی‌تری بر روی سطح دندان‌ها و در فاصله بین آن‌ها باقی بماند، تمیز کردن و سفید کردن دندان ها  آن سخت‌تر خواهد شد. به پلاک ‌های خیلی سختی که خودتان در منزل نمی‌توانید آن را تمیز کنید، جرم دندان گفته می‌شود. در واقع فقط یک دندانپزشک یا مراقب بهداشت دهان و دندان می‌تواند به درمان جرم دندان بپردازد .

[sv slug=”alert”]

حذف پلاک از روی دندان قبل از آنکه شروع به آسیب رساندن به مینای دندان ‌های شما نماید، اهمیت بسیار زیادی دارد. از آنجا که پلاک به سختی به دندان ‌ها می‌چسبد، تنها راه برای از بین بردن آن، این است که دندان‌های خود را به طور مرتب مسواک بزنید. علاوه بر آن حتماً هر شش ماه یک بار برای جرم‌گیری و تمیز کردن حرفه‌ای دندان ‌های خود و انجام راه های سفید کردن دندان به دندانپزشک مراجعه کنید، مراقب سلامت دندان ‌های خود باشید و از تشکیل جرم دندان جلوگیری کنید. برای مشاوره یا رزرو نوبت معاینه می‌توانید با شماره‌های  02122027384  و  02122023658  تماس حاصل فرمایید.

[sv slug=”alert1″]

 پلاک دندان چیست؟

---

دو مسأله مهم بهداشت دهان و دندان، کنترل پلاک و جرم موجود در دندان می‌باشد. بیماران اغلب در تشخیص پلاک و جرم دندان و اینکه چگونه آنها با یکدیگر ارتباط دارند، دچار اشتباه می‌شوند.

 پلاک دندان از رسوبات ته نشین شده، رنگی و چسبناک باکتری تشکیل شده است که به طور مداوم در سطح دندان وجود دارد. بزاق، غذا و مایعات برای تولید این رسوبات ته نشین شده با هم ترکیب می‌شوند و بر روی دندان تجمع می‌یابند جایی که دندان‌ ها و لثه‌ ها در تماس با هم قرار دارند. ایجاد پلاک می‌تواند لکه ‌های روی دندان را به وجود آورد، و همچنین عامل اصلی در بیماری لثه محسوب می‌شود. مبارزه با پلاک دندان بخشی از بهداشت دهان و دندان در طول عمر افراد است. پلاک همچنین می‌تواند منجر به ایجاد حفره‌ ها شود که دندان‌ های شما را تضعیف می‌کند.

جرم دندان چیست؟

---

جرم دندان در نتیجه تجمع پلاک‌ها و سخت شدن (کلسیفه شدن) آنها بر روی سطح دندان به وجود می‌آید. در واقع پلاک بعد از گذشت دو تا سه روز شروع به کلسیفه شدن و تبدیل شدن به جرم دندان می‌کند. جرم دندان، سطح سخت و زبری دارد و سطح مناسب وسیع‌تری را برای چسبیدن و گسترش پلاک ‌های جدید فراهم می‌کند. تشکیل پلاک بیشتر به معنی پوسیدگی بیشتر دندان‌ ها و حتی بروز بیماری ‌های لثه است. بنابراین حذف جرم دندان، مرحله بسیار مهمی از حفظ سلامت دهان و دندان و سفید کردن دندان در درازمدت می‌باشد.

یکی دیگر از مضرات ناشی از جرم دندان آن است که به دلیل ماهیت متخلخل و پُرمنفذ خود، می‌تواند به راحتی لکه ‌ها و مواد خارجی را به درون خود جذب کند. افرادی که زیاد قهوه و چایی می‌خورند و یا افراد سیگاری، بیشتر در معرض تشکیل لکه‌ های دندانی هستند. بنابراین درمان لکه های سفید روی دندان، جرم گیری دندان و جلوگیری از انباشته شدن جرم‌ ها بر روی دندان برای این دسته از افراد اهمیت بسیار بیشتری دارد. البته برای اطلاع از عوارض جرم گیری دندان و هزینه جرمگیری دندان باید با پزشک مشورت کنید.

انواع جرم دندان

دو نوع جرم دندان وجود دارد. جرم فوق لثه‌ای در بالای خط لثه تشکیل می‌شود. این نوع جرم به رنگ زرد یا قهوه‌ای روشن است و بر روی سطح دندان دیده می‌شود. جرم زیر لثه‌ای در پایین‌تر از خط لثه در داخل شیار بین دندان و خط لثه تشکیل می‌شود. این نوع جرم معمولاً با چشم بر روی سطح دندان دیده نمی‌شود، مگر آنکه بافت لثه قبلاً از روی دندان تحلیل رفته باشد. جرم زیر لثه‌ای معمولاً به رنگ قهوه‌ای یا سیاه است.

چرا جرم‌گیری دندان ضرورت دارد؟

---

حذف جرم دندان برای جلوگیری از چندین بیماری شدید دهان و دندان اهمیت حیاتی دارد. تجمع جرم دندان می‌تواند باعث متورم شدن و خونریزی لثه شود. این عارضه که با عنوان ژنژیویت شناخته می‌شود، اولین مرحله از بروز بیماری ‌های شدیدتر لثه می‌باشد.

بیماری‌ های لثه به نوبه خود می‌تواند خطر بروز بیماری‌های عروق کرونری قلب و سکته مغزی را افزایش دهد. زیرا باکتری ‌هایی که در پلاک و جرم دندانی تجمع کرده‌اند، می‌توانند به داخل جریان خون نیز راه پیدا کنند و از این طریق منجر به بیماری‌ها و عوارض خطرناکی از قبیل اندوکاردیت شود. این بیماری شامل لخته شدن خون و عفونت لایه پوشاننده داخل قلب می‌باشد. موارد بسیار زیادی از بیماری‌های مزمن دهان و دندان وجود دارد که جرم دندان می‌تواند نقطه آغاز آن‌ ها باشد.

اما بهترین راهکار برای پیشگیری از مراجعات غیر ضروری به دندانپزشکی جهت درمان این گونه از بیماری‌ها آن است که یک برنامه کامل مراقبت و بهداشت دهان و دندان داشته باشید. در صورتی که جرم زیادی داشتید و بعد از جرم گیری به عنوان عوارض جرمگیری دندان  دندانهایتان به سرما و گرما حساس شده نگران نباشید به زودی رفع خواهد شد و برای کاهش سریعتر حساسیت میتوانید از خمیر دندان و یا دهان شویه ضد حساسیت دندان استفاده کنید.

عوارض ناشی از جرم و پلاک دندان

---

با وجود آنکه پلاک بر روی دندان ‌های همه افراد وجود دارد، اما اصلاً نباید آن را مشکل ساده و بی‌اهمیتی دانست. اگر پلاک از روی دندان تمیز نشود می‌تواند به عامل اصلی برای بیماری‌های شدید لثه (بیماری ‌های پریودنتال) تبدیل شود. برخی دیگر از عوارض ناشی از تجمع پلاک بر روی دندان ‌ها عبارت است:

• پوسیدگی دندان
• افتادن دندان
• بیماری و التهاب لثه (ژنژیویت)
• بوی بد دهان
• تغییر رنگ دندان ‌ها

تمیز کردن جرم و پلاک دندان با جرم گیری و بروساژ دندان

هنگامی که جرم دندان به مقدار زیادی بر روی دندان‌ های شما انباشته می‌شود، باید از طریق عملی به نام جرم‌گیری و بروساژ دندان تمیز شود. در طی این عمل برای رفع جرم دندان، دندانپزشک با استفاده از ابزارهای دستی یا یک دستگاه اولتراسوند، جرم دندان را حذف می‌کند. دستگاه اولتراسوند از طریق تلفیق لرزش‌هایی با فرکانس بالا با آب، جرم دندان را تمیز می‌کند. پس از آنکه عمل از بین بردن جرم دندان به پایان رسید، دندانپزشک شما یک وقت مراجعه دیگر برایتان تعیین می‌کند تا در صورتی که به درمان ‌های بیشتری نیاز دارید، این موضوع را در آن جلسه مشخص کند. درمان‌ های بعدی می‌تواند شامل صیقل‌کاری و تمیز کردن ریشه دندان و سفید کردن دندان باشد و یا در صورت تجمع مقدار زیادی جرم بر روی دندان‌ ها، ممکن است به جراحی لثه نیاز باشد.

علل تشکیل پلاک

عوامل مختلفی در تشکیل پلاک بر روی دندان ‌های شما نقش دارند. اصولاً برای تشکیل جرم دندان لازم است که باکتری‌ ها، اسید، مایع بزاق و باقیمانده ذرات غذا در دهان وجود داشته باشند. ممکن است شما فکر کنید که دهانتان کاملاً تمیز و سالم است، اما وقتی که غذاهای حاوی قند یا کربو هیدرات می‌خورید، ذرات این غذاها با باکتری ‌های موجود در دهان شما ترکیب شده و یک اسید تولید می‌کنند.

سپس این اسید با بزاق دهان و سایر ذرات غذا ترکیب شده و موجب تولید ماده سخت و چسبنده‌ای به نام پلاک می‌شود. پلاک دندان بی‌رنگ و شفاف است و به همین علت به سادگی بر روی سطح دندان دیده نمی‌شود. اگر می‌خواهید وجود پلاک بر روی دندان ‌های خود را چک کنید، تمام کاری که باید بکنید آن است که زبانتان را به کنار دندان‌ ها، بخصوص دندان‌ های عقب دهان بکشید. معمولاً پلاک باعث زبر و لیز شدن سطح دندان ‌ها می‌شود.

نحوه پیشگیری از تشکیل پلاک و جرم دندان

---

نحوه‌ی مسواک زدن و استاده از نخ دندان

باکتری‌ ها دوست دارند در محیط‌ های مرطوب و تاریک مانند درون دهان شما زندگی کنند. هنگامی که غذاهای شیرین می‌خورید، باکتری‌ ها از شیرینی استفاده کرده و اسید تولید می‌کنند که مینای دندان را تخریب می‌کنند و به بافت لثه را حمله می‌کنند. پلاک بر روی دندان یکی از دلایل اصلی پوسیدگی دندان و و بیماری لثه است. به همین دلیل، شما باید دندان‌ های خود را دو بار در روز مسواک بزنید و یک بار در روز نیز از نخ دندان استفاده کنید. مسواک زدن دندان‌ ها پلاک را از سطح دندان ‌های شما از بین می‌برد، بنابراین شما می‌توانید از سلامت دهان و دندان خود بیشتر لذت ببرید.

ارزیابی دوباره بهداشت روزانه دهان و دندان

اگر شما بعد از پیگیری برخی نکات، موفق به حذف پلاک دندان نشدید، از خودت بخواهید اگر همه نکات را انجام می دادید شما می توانستید از دهان و دندان خود محافظت کنید.

• به طور مثال، بسیاری از بیماران دندان‌ های خود را به اندازه کافی برای برداشتن پلاک دندان مسواک نمی‌زنند. اکثر دندانپزشکان بر این باورند که باید مسواک زدن دندان‌ ها به طور کامل حداقل 2 دقیقه طول بکشد. همچنین، اطمینان حاصل کنید که در طول بهداشت روزانه دهان و دندان خود دچار غفلت نشوید.
• اگر شما در حال حاضر از دهان شویی استفاده نمیکنید، این ایده‌ی خوبی است که از دهان شویه (دهان شویه) حاوی فلوراید استفاده کنید. فلوراید با دادن مواد معدنی به مینای دندان باعث تقویت دندان‌ ها می‌شود. اسیدهای پلاك دندان به راحتی می‌تواند دندان‌ها را از بین ببرد، در حالی كه فلوراید به استحکام دندان کمک می‌کند. قرقره کردن دهان شویه هم چنین باقیمانده‌های پس از مسواک و نخ دندان (نخ دندان) را از بین می‌برد.

آیا بافت‌ های ارتودنسی باعث ایجاد پلاک در دندان های شما می‌شوند؟

---

بهداشت دهان و دندان  خوب زمانی که شما ارتودنسی دارید  به ویژه هنگامی که ارتودنسی  باعث تشکیل پلاک می‌شود بسیار اهمیت دارد نگرانی اصلی این است که پلاک (ترکیبی از مواد غذایی و باکتری‌ها) می‌تواند به دندان‌ها آسیب برساند. حفره ‌های مرتبط با بهداشت دهان و دندان ضعیف همراه با براکت‌های ارتودنسی کمتر است نسبت به حالت عادی که به لطف استفاده از فلوراید است.

با این حال، آنچه که بیشتر دیده می شود، کم شدن مواد آهکی مینای دندان است. به این معنا که، لکه‌های یا رگه‌های سفید جایی که مواد معدنی مینای دندان تغییر می‌کنند و این پس از اتمام درمان ارتودنسی و برداشت براکت‌ های ارتودنسی قابل مشاهده است. شما دائما نمی‌توانید از مسواک استفاده کنید بنابراین شما باید در مورد تمیز کردن مناسب هوشیار باشید و این به معنی حداقل دو بار در روز (ترجیحا چهار بار در روز با braces) مسواک بزنید. اگر فکر می‌کنید به سادگی با استفاده از دهانشویه قادر خواهید بود که دندان خود را تمیز و سالم نگه دارید، بهتر است دوباره فکر کنید.

[sv slug=”alert”]

مسواک شما باید دارای برس‌های نرم باشد و خمیر دندان شما باید حاوی فلوراید باشد. مسواک زدن خواهی نخواهی بهترین ایده نیست. از حرکات کوچک و دورانی برای مسواک زدن استفاده کنید و اطمینان حاصل کنید که این برس و دندانه‌های مسواک زیر خط لثه و در بین هر یک از براکت‌های ارتودنسی قرار گیرد. برای هر دندانی زمان مناسبی صرف کنید دندان‌ های بالایی را به سمت پایین مسواک بزنیدن و دندان ‌های پایینی را به سمت بالا مسواک بزنید. این نکته بسیار مهم است که زبان خود را نیز به خوبی مسواک بزنید و تمیز کنید. باکتری ‌های بسیاری بر روی زبان وجود دارد که می‌تواند به پلاک منجر شود. اگر حداقل دو دقیقه صرف مسواک زدن را دندان‌ ها نکنید، کار خوبی انجام نمی‌دهید!

[sv slug=”alert1″]

آیا استفاده از نخ دندان می‌تواند از ایجاد پلاک دندانی را هنگامی که از براکت‌ های ارتودنسی استفاده می‌کنید، جلوگیری کند؟

---

زمانی که شما دارای براکت ارتودنسی می‌باشید، اهمیت استفاده از نخ دندان بیشتر از همیشه است. از نخ دندان سوپر مناسب استفاده کنید. این نخ دندان دارای سه ناحیه است که عبارتند از یک انتهای سخت است که بین دندان ‌های شما و زیر براکت‌های ارتودنسی می‌رود یک ناحیه‌ی میانی متخلخل و اسفنجی و یک انتهای نخ به طور منظم و معمولی می‌باشد. شما هم چنین می‌توانید از نخ دندان تریدر استفاده کنید، نخ دندان تریدر دندان‌های زیر سیم‌های براکت ارتودنسی را تمیز می‌کند. نخ دندان کشیدن دندان ‌ها را از پلاک دندان پاک می‌کند، بنابراین شما باید هر روز و به خصوص بعد از مسواک زدن، از نخ دندان استفاده کنید. همیشه بعد از استفاده از نخ دندان، دهان خود را با آب بشویید