دندان قروچه بیش از یک عادت رنجآور است و میتواند عواقب بسیار دردناکی برای کودکان و بزرگسالان داشته باشد. با این حال، بدون درمان رها کردن دندان قروچه میتواند باعث آسیب رسیدن به مینای دندان، سردردهای دردناک و حتی اختلالات مفصلی دردناک در فک تحت عنوان اختلال مفصل گیجگاهی فکی (TMJ) شود.
دندان قروچه چیست و چرا مضر است؟
دندان قروچه یک وضعیت متداول است که براکسيزم (Bruxism) نیز نامیده میشود. اساسا، کودک بارها و بارها فک را به هم میکوبد و دندانهای بالا و پایین را به هم میساید. این مسئله میتواند در اثر مشکلی در همترازی دندانهای کودک ایجاد شود، اما میتواند ناشی از خشم، استرس و تنش نیز باشد.
در بعضی موارد، بیماریهایی مانند سرماخوردگی یا عفونت گوش میتواند باعث این عارضه شود. این حالت معمولا هنگامی که کودکان خواب هستند برای آنها اتفاق میافتد و اغلب ممکن است توسط افراد اطرافشان به صورت یک صدای ساییده شدن گوشخراش یا صدای غژغژ شنیده شوند. بسیاری از والدین در درجه اول به دلیل صدایی که دندان قروچه در کودکان تولید میکند، متوجه این عارضه میشوند. بعضی والدین وقتی کودکشان شروع به شکایت از درد میکند، متوجه میشوند مشکلی وجود دارد. تعدادی از علائم دردناک که ممکن است با مشکل برکسیسم همراه باشند عبارتند از:
- سردرد صبحگاهی
- شکم درد
- دندان درد
- درد در صورت
- درد هنگام جویدن
شدت این دردها میتواند از سردردها و درد و رنج بالقوه ملایم TMJ تا میگرنهای TMJ (اختلال مفصل گیجگاهی فکی) و فک درد را دربرگیرد که به پایان بردن فعالیت روزانه را دشوار میکنند. هر چه والدین زودتر فرزند خود را برای ویزیت به یک دندانپزشک ببرند، زودتر میتوان این درد را متوقف کرد تا کودک بتواند بخوابد، غذا بخورد و دوباره با آرامش لبخند بزند. بعضی از والدین و کودکان، تا زمانی که در یک نوبت دندانپزشکی به نشانههای تخریبی دندان قروچه در دهان کودکشان اشاره نشود، به این مشکل بیتوجه هستند.
دندان قروچه در کودکان میتواند باعث ایجاد شکاف، شکستگی، از بین رفتن دندانها و فرسایش مینای دندان شود. فرسایش مینای دندان میتواند در دندانهای کودک حساسیت ایجاد کند که باعث میشود نوشیدن و یا خوردن غذاهای گرم و سرد برای کودک بسیار ناراحت کننده یا دردناک باشد.
پزشک چگونه میتواند دندون قروچه را درمان کند؟
همچنین با گذشت زمان ممکن است دندان قروچه در کودکان باعث ایجاد یک اختلال در فک تحت عنوان TMD (اختلال مفصل گیجگاهی فکی) شود، که با مشخصه درد و ایجاد صدا در هنگام حرکت فک شناسایی میشود. این مشکل همچنین میتواند باز یا بسته کردن فک و کارهای روزمره مانند خوردن، صحبت کردن و حتی لبخند زدن به دردسرهای دردناک را دشوار کند. با توجه به مشاوره دندانپزشک، میتوان از آسیب TMD و دیگر آسیبهای دندان قروچه در کودکان جلوگیری کرد.
پزشک ممکن است استفاده از یک گارد دهانی را توصیه کند تا از تماس دندانهای بالا و پایین کودک با یکدیگر در طول شب جلوگیری کند. کارشناسان بهداشت دهان و دندان استفاده از گارد را یک روش بسیار موثر برای جلوگیری از درد و آسیب فک ناشی از دندان قروچه در کودکان میدانند. این روش نه تنها میتواند باعث جلوگیری از ساییدگی و فرسایش مینای دندان شود، بلکه میتواند فشار روی دندانها و فکها را نیز کاهش دهد. دندانپزشک دندانهای کودک را قالبگیری میکند و یک گارددهانی مناسب و یا ارتودنسی دهان و دندان برای کودک درست میکند تا هرشب با آنها بخوابد.
علاوه بر این، پزشک ممکن است بعضی از درمانهای خانگی را توصیه کند تا به کمک آنها سعی کنند اضطراب یا استرس که موجب دندان قروچه در کودکان میشود را از بین ببرد. این درمانها ممکن است شامل صحبت کردن با کودک در مورد آنچه که او را آزار میدهد و یا ایجاد یک مراسم ویژه خواب مانند حمام گرم، خواندن و یا موسیقی ملایم است که باعث تسکین و آرامش کودک میشود و استرسی که ممکن است باعث دندان قروچه شده باشد را از بین میبرد.
دندان قروچه یک مشکل رایج در کودکان است، اما اگر آن را درمان نکنند، میتواند باعث درد شدید و آسیب رسیدن به دندانها و آسیب فک ناشی از دندون قروچه شود. بهترین راه برای جلوگیری از عوارض ناشی از دندان قروچه در کودکان این است که با متخصص دندانپزشک مشورت کنید. تاخیر در تشخیص و درمان دندان قروچه در کودکان میتواند مشکلات طولانی مدت برای فرزندتان ایجاد کند که این مشکلات ممکن است در برگیرنده آسیب رسیدن یا از بین رفتن دندان، ناراحتی فک یا حتی مشکلات فک ناشی از TMJ(اختلال مفصل گیجگاهی فکی) تا پایان عمر باشد.
